Tartışmak için bir çerçeve
CHP ve DEM parti dışındaki sol bileşenlerden oluşan geniş bir sol ittifakın mümkün olması için uzun yıllar beklememiz gerekecek: Şu anda sahip olduğumuz şey bir orman yangınından sonra geriye kalan kavrulmuş bir avuç toprak.
Marksist solun son yerel seçimlerde aldığı sonuçlar toplumdan ne kadar uzak ve mecalsiz olduğunun kanıtıydı. Buna rağmen Fransa’daki Yeni Halk Cephesinin başarısından sonra bu gruplardan bazıları faşizme karşı birlik, birlikte daha güçlüyüz ksloganlarını daha gür bir sesle tekrar etmeye başladı….Hem de Türkiye’de böyle bir şeyin mümkün olup olmadığı araştırılmadan? Ne kazanılır ve ne kaybedilir sorgulanmadan? Her zaman olduğu gibi politik inisiyatif kapmanın telaşı içinde.
Fransa’da, Marine Le Pen’in seçimleri kaybetmesine neden olan Yeni Halk Cephesi olarak adlandırılan seçim koalisyonunu örnek veren yazılar yazılıyor, konuşmalar yapılıyor. Bu ittifak, Sosyalist Parti, Komünist Parti gibi geleneksel partileri ve Boyun Eğmeyen Fransa, ekolojistler ve diğer aşırı sol grupları da içeren geniş bir yelpazeden oluşuyor. Aynı zamanda hizipleşmeleri ve onların güç kapışmalarını barındıran bir birlik olduğu unutuluyor.
Fransa’da, Türkiye’de veya başka bir ülkede olsun tüm parti ve cepheler her zaman iç çekişme ve tartışmalarla gücüne güç katar veya zayıflayarak yok olur. Ve bu genellikle bir ideolojik belirlemenin yarattığı siyasi mücadele ise daha da düşündürücüdür. Diyelim ki, iç mücadeleler ideolojik veya stratejik anlaşmazlıklar üzerinden sürüyorsa, ki çoğu zaman bu böyle. Siyasi ve sosyal oluşumları ileriye götüren, harekete geçiren motor güç işte bu iç fikir ayrılıklarından doğan yarıştır. Bunun için savaşmayan politik bir grup bulmak zordur. Asıl sorun bu oluşumları daha geniş bir şekilde temsil etmeye çalışmak için yeterli demokrasiyi ve çoğulculuğu ne ölçüde korumayı başardığıdır. Eğer bu iç demokrasi yerleştirilemez ise sonları Siriza, Podemos, İlerici Enternayonal veya Tarihi TKP gibi olur. Kadroları hiçe sayan, onları parti ve hareket dışına iten merkezci bir aparat o örgütün mezarını hazırlar.
Bu nedenle, Türkiye’de ilerici birlik olasılığı oldukça uzaktır ve son iki seçimde gördüğümüz gibi, CHP ve DEM’in ötesinde geniş bir perspektifle kendine marksistim diyen solu yakınlaştıracak bir parti yoktur. Sosyalist partilerin geniş bir ittifakını gerekli kılacak bir durum ortaya çıkarsa, ki bu neredeyse imkansız gibi, muhtemelen TİP, Sol Parti, EMEP ve geriye kalanların sosyalist saflara entegrasyonuyla sonuçlanacaktır. Tabii ki bu da yetmez. Seçim ittifakı için DEM ve CHP’nin katılacağı geniş bir cephe kaçınılmaz olacaktır.
TİP, Sol Parti ve EMEP arasında birliği ya da yeniden bileşimi için ne kadar çok çağrı yaparsak yapalım, bunları yakınlaştırmak için doğaüstü bir güç veya Marx’ın ve Lenin’in yeniden dirilmesi gerekir. Başlarındaki 68 ve 78 kuşak geleneklerinden gelen liderlerin kadrolar arasında ördüğü duvarlar yüzünden anlaşmaları mucizeye kalmış. Gezi hareketi ve ondan doğan Haziran hareketi yeni solu yaratmak için bir fırsattı; moment yakalanmıştı, siyasi enerji kabarmıştı, ancak o liderler yüzünden tarihi fırsat heba edildi.
Dağınık platformlarda karınca kararınca bir şeyler yapmaya çalışan bizler, kendimize çuvaldız batırmamız gerekir, platformlar arasında yakınlaşmayı beceremedik. İç demokrasi ve açıklıkla yeni örgütlenmelere yönelmenin önündeki engellere dkkat çekemedik. İsyan ettiğimiz dogmatik fikirler karşısında yeni siyaseti benimseyen bir birlik yaratamadık. Demokratik özgürlükçü komünist düşünce sistematiğini geliştiremedik.
Ancak Türkiye’de sağ ve aşırı sağın konumu soldan her yönden çok farklı. 2002’den önce yaşanan ekonomik ve mali kriz Siyasi İslam’a iktidar fırsatı verdi. AKP önce FETÖ’cülerle ve daha sonra faşist MHP ile faşizan otoriter bir rejim kurabildi. Yargının işlemediği devletin ayakta zor durabildiği milyonların yönetimi ayakta zor durabilen tek bir adama bağlandığı, en etkili muhaliflerin susturulduğu, ahlaki çöküş içinde olan rejimin baskısı altında toplum yıkıma doğru koşar adım ilerlemekte.
Evet, sadece sağdan gelen saldırılarla parçalanıp bölünmedik ayrıca iç anlaşmazlıklarımızla tek başımıza kaldık. Fakat, birleşmemize engel olan tüm olumsuz faktörlerin üstesinden gelebilecek bir fırsat elimize geçti; momenti değerlendirmeliyiz! Bugün artık ne için birleşmemiz gerektiğini görebiliyoruz. Otoriter rejimi ayakta tutan aşırı sağa karşı halk cephesinde birleşmemizin tam zamanı.
Geleneksel Marksizm, ekokomünizm, küçülme ve ekososyalizmin gibi devrimci hareketlerin tek bir örgütlenmede buluşmaları şimdilik mümkün görünmüyor. Yeni düşüncelerin olgunlaşması gerekir, belki de yıllarca beklememiz gerekecek. Ancak bugün durum farklı faşizme karşı birleşebiliriz.
Önce sosyal hareketler
Avrupa’da ve Latin Amerika’da ortaya çıkan aşırı sağ faşist tehlike karşısında yapılan birlik çağrıları, sosyal hareketleri de kapsıyor. Çünkü partiler kesinlikle yıpranmış bir retorik olarak duruyor. Her ne kadar aşırı sağı durdurmanın çerçevesi güçlü olsa da buradan çıkarılacak temel bir ders; kadın, işçi, Kürt, emekli ve çevreci özerk kurumsal mücadeleleri koruma ihtiyacıdır. Bu anlamda, belki de şu anda Gezi öncesine göre daha çok daha geri durumdayız, çünkü hareketlerin büyük çoğunluğu partilerin kanatları altında. Bu yüzden sol toplumsal bilinç yaratmaya değil seçimlerde aday çıkarmaya veya en fazla kampanyalar sonucunda yasa önermeye yoğunlaşıyor. Kadın cinayetleri, sokak hayvanları, emeklilerin ücretleri vs ….gibi acil ve geniş çevreleri rahatsız eden sorunların çözümü için devlet kurumlarından ve partilerden talep ediyoruz, çoğunlukla ceza kanunlarına inanıyoruz. Kendimiz için bir şeyler yapma, kendi gücümüzü yaratma yeteneğimizi kaybediyoruz. Biriktirdiğimiz toplumsal güçle taleplerimizi dayatmak yerine, bizim gibi düşünen DEM’li, CHP’li veya diğer parti politikacısının “iradesi” tarafından sihirli bir şekilde taleplerimizin onaylanacağını bekliyoruz. Egemen sınıflardan lütufkar bir taviz bekliyoruz, çok az bir kalabalıkla göstermelik yürüyüşler yapıyoruz, CHP’ye eleştirilerimizi bir kenara bırakıyor ya da orada olanlarla safları sıklaştırmaya zorlanıyoruz çünkü “daha kötüsü olabilir”.
Bunların hiçbiri otoriter rejimi yıkmaya ve aşırı sağın yükselişini durdurmaya yardımcı olmayacak. Bu perspektifle hareket edenler için bekleyen bir görev, mevcut siyasi hoşnutsuzluğu mücadelelere, post-faşist toplumsal alana nüfuzunu etkili bir şekilde durduran bir müşterek gücün yaratılmasına kanalize etme yeteneği olmalıdır: sadece laik eğitim veya göçmenler değil, hayat pahalılığı, emekliler, kadın cinayetleri, konut eksikliği, çevrenin ve hayvanların korunması ve servetin eşitsiz dağılımıdır…. Öfkeyi ve mevcut korkuları solcu bir sağduyu ile nasıl toplumsal güce kanalize edebiliriz! Bu ancak sosyal örgütlenmelerle, mümkün olan her yerde yüz yüze sosyal ve politik bağlar kurarak ve gerekli çatışmaları üretebilecek bir güce dönüştürerek yapılabilir. Taksim, Alsancak veya Tandoğan’da değil yoksul semtlerde varlık göstermekle olur.
Ve yapmamız gereken, rejimden hoşnutsuz olan birinin bizden bir parça olduğunu pratikleriyle doğrulayan bir hareketi yeniden oluşturmaktır. Bunu yapmak için, toplumsal huzursuzluğu eylemlere yönlendirebilecek dayanışmalarla büyüyen örgütlü hareketlerin inşasıyla olabilir.
Bu nedenle, amaç aşırı sağı durdurmaksa, sol için kestirme bir yol yoktur ve sadece tepki veremeyiz, ilerlemek zorundayız. Örgüt olmadan bunun gerçekleşmesi mümkün değil, bu partiler ve hareketler için de geçerlidir. Uzun zaman alabilir. Bu süre zarfında, tabandaki güçleri yeniden inşa etmemiz, giderek karmaşıklaşan bir dünyada neler olduğunu anlamamız için çabalarımızı iki katına çıkarmamız ve olacaklara hazırlıklı olmamız gerekecek.

Sosyalist-komünistlerin tümünün içinde olacağı bir halk cephesinin kurulabileceğini sanmıyorum. Çünkü bu partiler bir eylem için bile bir araya gelmiyorlar. Halk Cephesi için önce bu partilerin birleşmeleri, sayılarını çok azaltmaları gerekir. Bu da olası görülmüyor. Çünkü, parti önderleri mevkilerini yitirmek istemiyor. Ya üyeler, onlar başkana karşı çıkamıyor, yoksa partiden atılırlar. Kimi üyeler ise başkana körü körüne bağlı, ne diyorsa doğru buluyor ve karşı çıkmıyorlar. Yani “Tencere yuvarlanmış kapağını bulmuş”. Yarın devrim olacak, partileri de devrimin önderi olacak hayalini yaşıyorlar.
Sosyalist partiler halktan ilgi görmüyor. Çünkü 19. yüzyıldan beri devrimden, kapitalizmin yıkılacağından söz ediyorlar, ama ufukta böyle bir ışık yok. Çünkü 50 parçaya bölünmüşler, birbirlerini suçluyorlar.
Halk cephesinin amacı da önemlidir. Amaç gerici-baskıcı AKP-MHP iktidardan indirmekse, geniş bir cephe kurma olasılığı yüksektir. Amaç Batı tipi demokrat bir ortam ve yönetim oluşturmaksa, cephe biraz daralır. Yine de düzen içi bu cephelerde CHP’nin olması gerekir. Ancak emekçilerin sorunlarını çözmeye yönelik cephe dar olabilir. Bu cephe sosyalist partisiz olmaz, ne yazık ki, sosyalist partiler halk cephesi oluşturamıyor.
Sonuç: Sosyalistler-komünistler aralarındaki duvarları yıkmalı, birbirilerini rakip-düşman olarak görmemelidir.
Bir sol örgütlü olarak çok fazla fraksiyonlara ayrıldık. Gereksizlerin yok edilmesi, gerçek devrimcilerin birleşmesi gerekir.
Bu mücadele örgütlü olmalı.