Meta= Üretim fazlası mal
Universe = Uzay
Siber Dünya- Siber Uzay
Ekonomik sıkıntı yaşarken iş aş problemlerimizi aşamazken siber paralel dünyalar biraz fantazi olmuyor mu ? diye düşünebiliriz.
Bir kısmımızda ” Meta ” sözü komünizmi çağrıştırıyor ” Verse ” Universe = Uzay kelimesinden kırpılmış ve yeni bir kelime türetilmiş diye düşünebilir.
Tam da öyle aslında meta ekonomi politikte ihtiyaç fazlası üretimin değiş tokuşla veya para karşılığı alınıp satılmasıdır.
Bu tanıma değişim ürünü tüm mal ve emek karşılık gelmektedir.
Burada kullanımına bakılırsa bilgisayardan yapay zekaya ve son zamanlarda internetin oluşturduğu sanal dünya da dolaşmak bir ürün olmuş oluyor ve karşılığı hizmet parayla insanlara sunuluyor.
Bu sistem top yekûn bilginin metalaştırılarak para karşılığı sunulduğu kapalı devre bir siber dünyanın pazarlanmasını içeriyor.
Kapitalizmin küreselleşen dünyada hegemonik etkisini sürdürme yöntemleri olan siber şirketler tekelleşerek güçleniyor.
Microsoft, Apple , Facebook , Space X ilk akla gelenleri her geçen gün sanal sisteme katılan insan sayısı artarak sanal oyuna dahil oluyor.
Siber dünya cazibesi önemli kazanç sağlamanın küresel bir pazar oluşturarak büyük karlar elde edildiği yeni dünyanın yeni emperyalist sisteminin tekelci şirketleri oluyor.
Teknolojik tarihe ışınlanırsak hatırladığımız “Sanal iletişimin ” hayatımıza 80 lerde girmeye başladığıdır.
Bilgisayarların keşfi ile yeni bir yaşam tarzına geçişin bilgi öncelikli bilginin metalaştığı alınıp satıldığı sanayi devriminin eşiğine geldiğimizin göstergesi olmuştu.
2000 lirde Bilgisayarlar dev boyutlardan dönüşerek hacimsel olarak mikro – çip düzeyinde küçük hacimler kaplayan düzeylere indirgenerek hayatın her alanının adeta sızdı.
Önceleri büyük hacimli ev bilgisayarlarından Hızla yaşamımıza elimizdeki akıllı telefonlara iPad lerle nüfus ediyor.
İletişim araçları değişiyor yüz yüze iletişimden kahve sohbetlerinden sanal Zoom odalarına taşındık.
Eğitimi kara tahta hoca öğrenci iletişiminden sanal eğitim ortamına taşıdık, sanal eğitim programları eğitim paketleri alıyoruz, alış verişi mağazadan caddeleri turlayarak yapmak yerine bir tuşla interneti turlayarak sanal satış mağazalarından yapmaya başladık.
İnsansız iş yerleri Robotların çalıştığı fabrikalar, insansız bankalarda yapay zeka yönlendirmesinde kapalı sistem network para akışının sağlandığı yeni finans kapital oluşuyor,
Hoş geldik yeni hayata ” Siber Dünyaya ” internet ara yüzünden geçerek koşar adım ilerleyerek her geçen gün daha çok katılımla geçiş yapıyoruz.
İnsan zekasının hayal gücünün yarattığı düşünceler ütopyalar her geçen gün hayata geçmiş oluyor.
“Ütopya “tarihsel olarak bir çok kurgu romanda, filmde işlenen sıra dışı güncel olmayan hayali düşünceler topluluğunun kurgusudur.
Bu düşüncelerin kimi yakın zamanda kimisi de birkaç yüzyıl sonra gerçekliğe dönüşme şansı bulsa da gerçekleşme olasılığı olan hayallerdir.
Hayal etmenin zararı da sınırı da yok!
Birçok somut örnekte de görmek mümkün.
Henüz uçak gündemde yokken Da Vinci kanatlarını çizmiş birçok bilimsel buluş makineleşen el araçları öncelikle tasarlanmış sonra gerçeklik kazanmış bunun örneklemeleri teknoloji tarihinde mevcuttur.
İnsanlık Tarihi bu hikayelerin hayata geçişine dair örneklerle doludur.
Julivern ” Aya Seyahat- Yerin Merkezine Yolculuk ” hikayeleri, Asimov Stephen King uzay yolculuğu kurgu romanlarında, bir çok kurgu hikayelerde tasarlanan sıra dışı tasarım hikayelerde senaryolarda işlendi.
Çocuklar sanal dünyaya oyunlarla giriyor.
Sanal bilgisayar oyunları dünyası genç yaşlı çoğumuzun ilgilisi çeken oyunlarla doludur. Sanal ürünlerin tümü meta olarak satılıyor ve ciddi bir sektör oluştu.
Bilimkurgu, “ Matrix filmi ” nde hatırlanacağı gibi beyinsel olarak makina yardımı ile kurulan kişilerin bağlandığı sanal dünyada savaşların yapıldığı bir filmdi.
Çok izlendi. Benzerleri izleniyor, bu konuda bir çok roman yazıldı.
En nihayetinde çocukluğumuzun kurgu film kahramanı ” Kaptan Kirk” sembolik olarak biraz da reklam amaçlı uzaya çıktı.
” Uzay Yolu” filminin aktörü “Kaptan Kirk ” Space X şirketinin uzay seyahatleri paketinden yararlandı bu defa gerçekten uzaya çıktı.
Bu uzay yolculuğu bir bakıma geleceğe ayna tutuyordu.
İnsanlığın uzay yolculukları İmkansız gibi görünse de ütopik kurgusal hayallerin adım adım gerçeğe dönüşmesinin yakın zamanda olacağının habercisi sembolüydü.
Tüm bu örnekler sanal düşüncenin bir süre sonra gerçek yaşama geçişini
” Metaverse projeleri ” dir.
Siber şirketler bu projeleri artırarak somutlaştırıyor.
Bunun gerçekleştiğini ” Facebook ” kurucusu Zukerberg tanıtımında şirket ismini değiştirdi. ” Metaverse= Sanal Dünya” yapacağını bu sanal dünya da Eskrim yaparak dünyaya duyurdu.
Bir çoklarımız bir zamanlar bilgisayarın tuşuna basmaya korkarken bu gün akıllı telefonlar elimizden düşmez oldu .
Yakın gelecekte oturduğumuz yerde takacağımız sanal gözlüklerle sanal paralel evrenlerde dolaşacağımızın ip uçları yeni uygulama alanlarından anlaşılıyor.
Burada tartışılması gereken soru ise ; Şu olmalıdır.
Sanayi devrimlerinin insanlık tarihini nasıl değiştirdiğini göz önüne alırsak toplumların yaşamını kökten değiştirdiğini üretim araçlarını üretim ilişkilerini değiştirdiğini, bu yeni sanal sürecin bu anlamda nasıl bir değişikliği tetiklediği? Sanırım düşündüğümüzden de hızlı gerçekleşen bardağın yavaş yavaş damlalarla dolması ve birden suyun taşması gibi bir etkisi var.
Bu değişim bir yandan da şimdiden bizlere bu gün ki modern yaşamın kolaylıklarını moderniteyi sunuyor
Bu bir paradoks oluşturuyor.
Bir yanda hızla gelişen Endüstri devrimleri yaşamlarımızı değiştiriyor.
Elbette bu yaşama ulaşabilenlere sınırsız olanaklar açıyor.
Toplumsal ilerleme nasıl bir ekonomi politiğe gideceği belli olmadan bir yönde toplumsal yaşamını top yekûn evirtiyor.
Paradoksun bir yüzü Endüstri devrimlerinin hızlı bilimsel endüstriyel gelişmelerle rahat yaşama ulaşımı sağladığı insanlık tarihine olumlu katkı yaptığı gerçeğidir.
Diğer yüzde de bu gelişmelerden yeni yaşamdan zengin ülkelerin payına daha çok fakir ülkelerinse daha az pay düştüğü gerçeğidir.
Teknolojiyi geliştirenler Sermaye ve şirketleri elinde tutanlar zenginliği de ele geçiriyor. Sanal şirketlerin Sermaye artımı teknolojik devrimlerle artarak sosyal sınıfsal katmanlar arasındaki kopuş yaşanıyor gelir dağılımı aralığının da büyük aralık her geçen gün arttırıyor.
Tüm bunlar dolu dizgin gelişirken düşünsel boyutta geçmişte kalmak 1800-1900 lerde takılıp kalmak 2020 lerin düşünsel yapısına felsefesine ulaşamadığımızda bir gerçek!
