Son yıllarda dünya genelinde gözlemlenen otoriterleşme eğilimleri, sağ popülizmin yükselişi ve militarist politikaların yaygınlaşması, anti-faşist mücadelenin yeniden güncel ve merkezi bir politik hat olarak öne çıkmasına yol açmıştır. Bu bağlamda, 28 Mart’ta farklı ülkelerde eşzamanlı olarak planlanan kitlesel eylemler, yalnızca protesto pratiği olarak değil, aynı zamanda küresel ölçekte yeniden şekillenen bir direniş hattının göstergesi olarak değerlendirilmelidir.
Küresel Bağlam: Otoriterleşme ve Karşı-Hegemonik Tepkiler
Antonio Gramsci’nin hegemonya kavramsallaştırması, günümüz siyasal gelişmelerini anlamak açısından hâlâ güçlü bir analitik araç sunmaktadır. Gramsci’ye göre hegemonya, yalnızca zor aygıtlarıyla değil, aynı zamanda rıza üretimiyle kurulur. Günümüzde birçok ülkede gözlemlenen otoriterleşme süreçleri, bu rıza üretim mekanizmalarının krizine işaret etmektedir.
Bu çerçevede 28 Mart’ta Brezilya, ABD, İngiltere ve İtalya başta olmak üzere birçok ülkede gerçekleşecek eylemler, yalnızca mevcut iktidar bloklarına karşı bir tepki değil; aynı zamanda alternatif bir siyasal ve toplumsal düzen arayışının da ifadesidir. Porto Alegre, New York, Berlin ve Roma gibi merkezlerde planlanan milyonların katılacağı kitlesel mobilizasyonlar, bu karşı-hegemonik enerjinin Avrupa bağlamındaki yansımaları olarak okunabilir.
Uluslararası Anti-Faşist Hareket ve Koordinasyon Sorunu
Küresel ölçekte eşzamanlı eylemlerin artışı, anti-faşist hareketin yeniden uluslararasılaşma eğilimi gösterdiğini ortaya koymaktadır. Bu durum, tarihsel olarak Komintern deneyimiyle karşılaştırmalı biçimde ele alınabilir. Her ne kadar günümüz koşulları farklı olsa da, uluslararası eşgüdüm ihtiyacı ve ortak strateji arayışı benzer biçimde gündemdedir.
Ancak çağdaş anti-faşist hareket, daha parçalı, çoğul ve ağ-temelli bir yapıya sahiptir. Bu durum, bir yandan esneklik ve yerel özgünlüklere uyum sağlama kapasitesi yaratırken, diğer yandan stratejik birlik ve süreklilik açısından belirli zorluklar da üretmektedir. 28 Mart eylemleri bu açıdan hem bir potansiyel hem de bir sınama alanı olarak değerlendirilebilir.
Türkiye Bağlamı: Yerel Dinamikler ve Küresel Bağlantılar
Türkiye’de İstanbul, İzmir ve diğer kentlerde anti-faşist eylemler planlanabilir, küresel mobilizasyon dalgasının yerel düzlemdeki karşılığı olabilir. Bu eylemler, yalnızca uluslararası bir çağrıya yanıt olmakla kalmayıp, aynı zamanda Türkiye’deki demokratikleşme mücadelesinin güncel ihtiyaçlarıyla da doğrudan ilişkilendirilebilir.
Sendikalar, dernekler ve çeşitli demokratik platformlar aracılığıyla örgütlenecek etkinlikler, toplumsal muhalefetin genişletilmesi ve farklı mücadele alanlarının kesiştirilmesi açısından kritik bir rol oynayabilir. Bu durum, Social Movement Theory içinde tartışılan “kaynak seferberliği” ve “çerçeveleme süreçleri” kavramlarıyla da ilişkilendirilebilir.
Porto Alegre Konferansı: Teori ve Pratik Arasında Köprü
28 Martta Porto Alegre’deki anti-faşist konferans Küresel mobilizasyonun yalnızca pratik değil, aynı zamanda teorik ve stratejik boyutunu da güçlendirilmiş olacak. Konferansın üçüncü gününde gerçekleştirilecek oturumlar, farklı coğrafyalardan gelen deneyimlerin paylaşılmasını ve ortak bir politik dilin inşasını mümkün kılmaktadır.
Bu tür enternasyonal toplantılar, Transnational Activism literatüründe vurgulanan “ağ oluşturma” ve “bilgi dolaşımı” süreçleri açısından belirleyici öneme sahiptir. Aynı zamanda dijital teknolojiler aracılığıyla etkinliklerin canlı izlenebilmesi, küresel katılımın mekânsal sınırlarını aşan yeni olanaklar sunmaktadır.
—
28 Mart eylemleri ve Porto Alegre’deki konferans birlikte değerlendirildiğinde, küresel anti-faşist hareketin hem sokak hem de düşünsel düzlemde yeniden canlandığı bir momentten söz etmek mümkündür. Bu moment, otoriterleşme ve savaş politikalarına karşı uluslararası dayanışmanın güçlendirilmesi açısından önemli fırsatlar sunmaktadır.
Ancak bu potansiyelin kalıcı bir politik güce dönüşebilmesi, farklı aktörler arasında stratejik koordinasyonun geliştirilmesine, ortak bir perspektifin oluşturulmasına ve yerel mücadelelerin küresel bir çerçeveye oturtulmasına bağlıdır.
