Liberalizm ve Demokrasi- Çeviri-Admın

Mevcut Arjantin hükümetinin propagandacıları, siyaset felsefesinin en büyük ideolojik yanılgılarından birini, yani liberalizm ve demokrasinin aynı madalyonun iki yüzü olduğunu bıktırıcı bir şekilde tekrarlıyorlar. Kuşkusuz on dokuzuncu yüzyıl Latin Amerika liberalizminin seçkin bir figürü olan, ancak Avrupalı ve Amerikalı akıl hocaları gibi demokrasiyi “çoğunluğun tiranlığının” bir çeşidi olarak gören Juan Bautista Alberdi’nin demokratik mirasından tam bir cezasızlıkla bahsediliyor. Bu öncül nedeniyle, Üsler’in yazarından esinlenen 1853 Anayasası, demokrasiden hiç bahsetmiyor. Anayasanın ilk maddesini hatırlayalım: “Arjantin Ulusu, Hükümeti için, bu Anayasada belirlendiği şekliyle federal cumhuriyetçiliğin temsili biçimini benimser.” 1994 reformuna kadar demokrasi bizi yöneten anayasa metninde yer almadı.

Bu yokluk tesadüf değildir ve Avrupa’daki 1848 devrimci dalgasından sonra Alberdi’yi bunaltan şaşkınlıkla el ele gider. Konuya ayrılmış pasajlardan birinde şöyle yazıyor: “Çokluğun sahip olduğu hakların aniden bastırılmasının sakıncalarını ortadan kaldırmak için, genel oy hakkını azaltmadan veya ortadan kaldırmadan arındırmanın ve kitleleri gelecekte doğrudan oy hakkının kullanılmasına hazırlamanın en iyi yolu olan ikili ve üçlü seçim sistemi kullanılabilir.” (s. 79, elektronik baskı). İkili veya üçlü oy hakkı sistemlerinin, seçkinlerin vatandaşların haklarından yararlandığı ve siyasi katılım kapılarının halka kapalı olduğu nitelikli oylama oluşturdukları için esasen demokratik olmadığını söylemeye gerek yok. Ekonomik yaşamda kendi amaçlarının peşinden gitmekte özgürdürler, ancak yönetmeye hazır değildirler. Bu, büyük Tucuman’ın hatırladığı ve John Stuart Mill’in de gözlemlediği gibi, gelecek içindir. Ve bu anti-demokratik eğilim, 1853 anayasa metnine açıkça yansıdı.

Çelişki

Liberalizm her yerde demokrasinin fışkırdığı kaynaktan başka bir şey olmadığını iddia eder, ancak tarihsel kanıtlar bu iddiayı çürütmektedir: burjuva toplumu ve kapitalizmle doğmuş ve onu meşrulaştıran bir ideoloji olarak liberalizm, demokrasi ile radikal ve çözümsüz bir çelişki içindedir. Basitçe söylemek gerekirse: daha fazla kapitalizm daha az demokrasi anlamına gelir ve bunun tersi de geçerlidir. Ve bu hem teori düzeyinde hem de tarihsel pratik düzeyinde geçerlidir.

Teorik olarak, klasik liberalizmin yazarlarından hiçbiri (John Locke, James Mill, Benjamin Constant veya Alexis de Tocqueville en dikkate değer olanlar arasında) daha sonrakiler gibi, on dokuzuncu yüzyılın ikinci yarısında en göze çarpan John Stuart Mill, bir demokrasiyi savunmadı ya da en ilkel biçiminde bile bu siyasi rejimin destekçisiydi:  evrensel erkek oy hakkı.

Bugüne kadar hiç kimse, Abraham Lincoln’ün “demokrasi halkın, halk tarafından ve halk için yönetimidir” dediği ünlü formülüne göre anlaşılan, demokrasi lehine konuşan liberal bir entelektüel veya politikacıdan alıntı yapamadı. En ileri giden, cehaletin yaygın olduğu bir zamanda, yetişkin ve okuryazar erkekler için nitelikli oylama öneren, yukarıda bahsedilen J. S. Mill’di. Bu öneriyi Lincoln’ün kısa ama radikal tanımıyla uzlaştırmak zordur.

Ve pratikte, demokrasi kelimesinin 1853 Anayasası’ndaki yokluğuyla dikkat çekmesi gibi, aynı şeyin Amerikan muadili için de geçerli olduğu söylenmelidir. Yöneticilerinin, siyasi liderlerinin, büyük işadamlarının ve önemli entelektüellerinin, Magna Carta’sında bile adı bile geçmeden, kendilerini gezegendeki ana demokrasinin sözcüsü ilan ettikleri bir ülkenin çelişkisini nasıl açıklayabiliriz?

Noam Chomsky, bu rahatsız edici (liberalizmin yardımcıları için) paradoksa atıfta bulunarak, ilk ABD Hazine Bakanı Alexander Hamilton’un 1787 Philadelphia Konvansiyonu’nda halkın evcilleştirilmesi ve boyun eğdirilmesi gereken “büyük canavar” olduğunu söyleyen müdahalelerini hatırlatıyor. Bu nedenle, asi kolonilerin bağımsız ve dik başlı çiftçilerine, hatta gerektiğinde zora başvurmayı, Tom Paine gibi insanların devrimci broşürlerinde yer alan radikal ideallerin harfi harfine alınmaması gerektiğini ve alınamayacağını öğretmeyi tavsiye etti.

Kısacası, pleb kitleleri kendi sınıflarından başkaları tarafından temsil edilmeyecek, aristokrasinin, tüccarların, avukatların ve devlet işlerinin yönetiminde kanıtlanmış sorumluluk ve yurtseverlik sahibi diğerlerinin bunu onlar için yapmasına izin verecekti. Yukarıdakiler göz önüne alındığında, doyumsuz plütokrasiler haline gelen kapitalist toplumlarda demokrasilerin ilerici evriminin ideolojik temellerinin ne olduğu açıktır: piyasanın yönetimi, piyasa tarafından ve piyasa için. Ayrıca, Başkan Javier Milei’nin ısrarla demokrasiye inanıp inanmadığını soran bir gazeteciye kesin olarak yanıt verme konusundaki isteksizliği anlaşılıyor. Kaçamak cevabı sadece utanç verici bir ret olarak yorumlanabilir.

-Atilio Boron, ACCİON, 4 Ocak 2024

About Mehmet Tas

Check Also

Trump’ın Küba Raporu: Saldırının ve İç Tasfiyenin Hazırlığı.-M. Taş

Küba yönetimi, yıllarca süren tartışmaların ardından hazırladığı kapsamlı değişim programını uygulamaya koymaya hazırlanırken, Trump yönetimi …

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

PHP Code Snippets Powered By : XYZScripts.com