Sıklıkla izlediğim, ilerici bir WhatsApp grubunda Gazze’de iki tarafın sürdürdüğü şiddete ilişkin yapılan yorumda iki tarafın suçlu görülmesi beni şaşırttı. Siyonist şiddet, Siyonizm’in doğuştan gelen bir işlevidir, ancak Filistin halkının sömürgeciliğe karşı varoluşsal mücadelesi aynı değildir.
O arkadaşın unuttuğu bir şeyi hatırlatmak isterim, soykırıma varan Siyonist şiddet Siyonizm’in Filistin’e gelişinden bu yana var olmuştur. Buna karşın topraklarında barış içinde yaşamak isteyen Filistinliler şiddete mecbur edilmiştir. Hamas’ın buna öncülük etmiş olması önemli bir etki yaratmaz.
Sömürgeciliğe karşı savaşımın düşünürü Franz Fanon’un “İsyan ettiğimizde, bu belirli bir kültür için değildir. İsyan ediyoruz çünkü birçok nedenden dolayı artık nefes alamıyoruz” değişini hatırlatırım. 2.2 milyon Gazeli, Fanon’un dediği gibi Siyonist sömürgecilerin baskı ve zulmünden dolayı nefes alamıyordu, Nazi kamplarındaki gibi ölüme terk edilmişti.
1948 Nakba’dan bu yana ve muhtemelen daha da öncesi, Filistin’de 7 Ekim 2023’ten bu yana yaşananlar kadar yüksek düzeyde şiddet görülmedi. Ancak bu şiddetin nasıl konumlandırıldığı, ele alındığı ve yargılandığını anlamak çok önemlidir.
Tüm ana akım medya, BBC, AP, CNN enternasyonal, vs genellikle Filistin şiddetini terörizm olarak tasvir ederken, İsrail şiddetini meşru müdafaa olarak tanımlıyor. İsrail şiddeti nadiren aşırı olarak etiketlenir. Hatta, uluslararası kurumlar, savaş suçu olarak her iki tarafı da eşit derecede sorumlu tutuyor.
WhatsApp’taki o yorumda bir başka senaryo geliştiriliyor. İddiaya göre “Hamas”ı İsrail gizli servisi kurmuş ve 2023’te 1200 kişi iki taraf arasında hazırlanan bir komplo ile danışıklı bir şekilde kaçırılmış. 7 Ekim komplosunun nasıl gerçekleştiği hakkında elde kanıt yokken böylesi kesin yargılara varmak gerçeklerin üstünü örtmeye hizmet eder.
Her iki tarafı da suçlayan görüşler daha da arttırılabilir ancak bu tür bakış açıları, 7 Ekim’de patlak veren şiddeti anlamak için gerekli olan hayati bağlamı gözden kaçırıyor.
“Bu sadece şiddet yanlısı iki taraf arasındaki bir çatışma ya da sadece bir terör örgütü ile kendini savunan bir devlet arasındaki bir çatışma değil. Daha ziyade, 1929’da başlayan ve bugün de devam eden tarihi Filistin’in devam eden dekolonizasyonunda bir bölümü temsil ediyor . 7 Ekim’in bu dekolonizasyon sürecinde erken bir aşamayı mı yoksa son aşamalarından birini mi işaret ettiğini ancak gelecekte bileceğiz.” (Illam Pappe)
Tarih boyunca, sömürgecilere karşı mücadele şiddetli olmuştur ve Kurtuluş sürecinde şiddet sadece bir tarafla sınırlı kalmamıştır. Çok küçük, birkaç istisna dışında, sömürgeciliğin ortadan kaldırılması, sömürgecilerin on yıllarca süren baskıyı sona erdirmeleri rızaya dayalı bir mesele olmamıştır.
Ancak bunun Hamas’ı, İsrail’i ve dünyadaki taraftarlarını anlamak için “Siyonizm’in sömürgeci doğasını kabul etmek ve bu nedenle Filistin direnişini sömürgecilik karşıtı bir mücadele olarak kabul etmek gerekir.
Çatışmayı sömürgeciler ve sömürgeleştirilenler arasındaki bir mücadele olarak çerçevelemek, şiddetin kökenini tespit etmeye yardımcı olur ve kökenlerini ele almadan onu durdurmanın etkili bir yolu olmadığını gösterir. Filistin’deki şiddetin kökeni, Siyonizm’in 19. yüzyılın sonlarından itibaren politikalarını yerleşimci bir proje etrafında kurgulamış olmasıdır.
Önceki yerleşimci sömürgeci projeler gibi, hareketin ve daha sonra kurulan devletin ana şiddet dürtüsü yerli nüfusu ortadan kaldırmaktı ve hala da öyle. Ortadan kaldırma şiddetle sağlanmadığında, çözüm her zaman daha geniş şiddet kullanmaktır.
Bu nedenle, bir yerleşimci sömürgeci projenin yerli halka yönelik şiddeti ancak bu projenin tamamen çökmesidir. Sömürgecilik karşıtı şiddet kullanma dürtüsü ya da eğilimi varoluşsaldır, eğer halkların işgale ya da sömürgeciliğe boyun eğeceklerine inanmıyorsak.
İsrail ve Filistin örneklerinde olduğu gibi, şiddetten ve karşı şiddetten kaçınmanın en iyi yolu, yerleşimci sömürgeci projeyi dışarıdan gelen baskıyla durdurmanın yollarını bulmaktır.
Bununla birlikte, Siyonizm öncesi Filistin, Müslümanların, Hıristiyanların ve Yahudilerin barış içinde bir arada yaşadığı ve çoğu insanın nadiren şiddete maruz kaldığı bir yerdi.
Politikaların bir aracı olarak şiddet, ancak kaynağı ortadan kaldırıldığında ortadan kaldırılabilir. Filistin söz konusu olduğunda şiddet, sömürgeleştirilmiş Filistin halkının varoluşsal mücadelesi değil, İsrail yerleşimci Siyonist devletinin ideolojisi ve pratiğidir.
