Özgün Bolluk Toplumu/DOĞAL KOMÜNAL TOPLULUKLAR HASAN ŞÜKRÜ DAL

Bilinen en eski yerleşim merkezi

Özgün Bolluk Toplumu
DOĞAL KOMÜNAL TOPLULUKLAR [1]

Bütün komünal topluluklar ve insan türleri milyonlarca yıl devletsiz yaşadılar. Doğal komünist kültürel birikim milyonlarca yıl sürdü. Doğal kültürel deneyimler ve birikimler son derece berrak ve eşit, iş bölümü olmadan, sosyal sınıf ve tabakalaşma diye bir şeyle  tanışmayan ve en ayırt edici tarafı şiddetli çatışmaları olmayan refah toplumları olarak sonsuz özgürlük geleneği biriktirdi

FOTOĞRAF : GÖBEKLİTEPE- URFA, Tarihte bilinen en eski yerleşim merkezi, 13 bin yıl önce

Bilinen 21 insan türünün hemen hemen hepsi Afrika’da ortaya çıktı ve ancak sadece üç insan türü Afrika dışına göçebildi. İnsan türlerinin hepsi erken avcı ve toplayıcı kültür toplulukları halinde yaşadılar. Tüm yaşam alanlarında, önceleri büyük av hayvanları avlayarak ve yaşadıkları bölgelerdeki bitkileri toplayarak tüketmek yaşam kültürlerinde önemli bir yer tuttu. Ateşin evcilleştirilmesi ya da kontrol edilmesi olarak da söyleyebileceğimiz kültür homo erektus olarak bilinen insan türünün yaklaşık olarak yaşadığı son beş yüz bin yıla denk gelir. Homo erektus Amerika kıtaları dışında her yere ulaştı ve Afrika, Avrupa ve Asya’ya yayıldı. Daha sonra evrimleşen neandertal olarak isimlendirilen en yakın akrabalarımız ateş sayesinde Avrupa’nın soğuk iklimlerinde yaşamını devam ettirebildi.  İnsan türlerinin en sonuncusu hala varlığını devam ettiren homo sapiens, anatomik olarak modern insan da dahil bütün türler tarih boyunca avcı ve toplayıcı olarak yaşamlarını sürdürdü.
Bütün komünal topluluklar ve insan türleri milyonlarca yıl devletsiz insan toplulukları olarak yaşadılar. Bu doğal komünist bir kültürel birikim yarattı. Bu temel kültürel birikimlerdeki insanlar son derece belirgin eşit ve genellikle iş bölümü, sosyal sınıf ve tabakalaşma aynı zamanda şiddetli çatışmaları olmayan refah toplumları olarak yaşadı[2]. Modern insana yakıştırılan diğer türleri ya da neandertal insanı yok etti iddiası artık geçersiz. Yaşayan biricik insan türünün, modern insanın, macerasını incelemeye devam edelim.

Tarım neden bazı bölgelerde gelişip büyürken diğerlerinde gelişmedi?

100 bin yıl önce tüm dünyayı etkisine alan son buzul dönemi yaklaşık 20 bin yıl önce başlayan yavaş yavaş yerini giderek ısınan dünyaya bırakmaya başladı. Daha sonraları büyük av hayvanlarının giderek azalması ve zamanla bu hayvanların bir kısmının türlerinin yok olması insanların beslenme kültüründe önemli değişikliklere yol açtı.

Uygun koşulları bulunca insanlar önce bitkileri sonra hayvanları evcilleştirip kültürlerine katmaya başladılar. Bu durum insanların hem avcı hem toplayıcı insan toplulukları halinde yaşamalarına engel olmadı. Daha sonra neolitik devrim diye isimlendirilecek dönemde tahıl kültüre katıldı. Tahılın evcilleştirilmesi ile birlikte önce Akdeniz’in doğusunda Levant diye adlandırılan daha geniş ismiyle Verimli Hilal olarak bilinen bölgede konar göçer insan faaliyetleri değişecek yavaş yavaş yerleşik düzene geçmeye başlayacaktı. Daha sonra da Çin doğrudan Afrika’dan oraya giden insanlar tarafından ve Güney Amerika ve orta Amerika’da aynı tarihsel dönemlerde tarımın ve hayvancılığın insan kültüründe görülmesi bir tesadüf olamazdı.
Daha sonra Melanezya ’da[3] benzeri gelişmeler benzeri kültürlere yurt oldu. Tarım ve hayvancılık son olarak 5000 ile 4000 yıl önce hem Sahra altı Afrika ve hem de Kuzey Amerika’nın doğusunda izler bırakmaya başladı.

Neolitik devrim küçük tapınak sitelerinin yine bu bölgelerde ortaya çıkmasına ön ayak oldu. Bu duruma tarımın ve giderek yerleşik olarak sürdürülmesinin katkısı büyüktü. Ancak bu tarımsal olarak verimli bölgeler dünyada çok fazla cazibe merkezleri olarak yer tutmuyordu.
Bunun değişik nedenleri olabilir.

Bu perspektiften, avcı-toplayıcı kültürlerin, ‘neolitik devrim’ aracılığıyla toplumsal tabakalaşma, iş bölümü, siyasi ve dini güç kullanımı ve eşitsiz insan ilişkileri geliştiren toplumlara göre son derece eşit, refah, iş bölümü, sosyal tabakalaşma ve şiddet içeren sorunları olamayan doğal komünist toplumlar olduğunu biliyoruz. Bu haliyle de özgün bir bolluk toplumuydu.
Hem doğal felaketlerle hem de salgın hastalıklarla dağılan bu yerleşik topluluklar yeniden yeniden eski devletsiz topluluklara döndüler.
Tam yerleşik topluluklar en azından Asya, Kuzey Afrika ve Avrupa dışında en çok 3-4 bin yıl Amerika, Sahra altı Afrika ve Asya’nın Kuzeyinde son 500 – 300 yıla kadar özgünlüklerini sürdürmeye son derece titiz davranmış olabilirler.

 

 

Gelecek yazının konusu
TİCARET DOĞAL KOMÜNAL YAŞAMDAKİ TEMEL KÜLTÜREL FAY HATLARINI ÇATLATTI AMA YOK EDEMEDİ

-İstanbul’un MS 1453 el değiştirmesi Akdeniz uygarlığını sarstığı zaman Portekiz’den denize açılan iki karavel Afrika’nın bilinmeyen yaşantısına doğrudan şahit oldu. Hindistan’a yeni yollar ‘’sislere doğru yolculukla mümkün olur’’ diyenler yola çıkmakta gecikmediler.

-Bir gurup karavel Kaptan Columbus’un öncülüğünde yine Portekiz’den batıdaki Atlantik okyanusuna yelken açarken Amerika kıtalarından ve oralarda yaşayan 80 milyon modern insanla ilgili bilgisizdi. Zaten gemi kaptanı dahil bu kıtadan kimsenin haberi bile yoktu.

 

 

_______________________________________________

[1] Esas olarak doğadaki bütün canlılar komünal topluluklar olarak yaşar. Ancak ben burada insan türlerinin deneyimlediği bilinen son üç insan kültürünü örnek aldım. Yaşayan tek insan türü homo sapiens yerine anatomik isimlendirme olarak modern insan kavramını tercih ettim.

[2] Doğal komünizm; erken avcı ve toplayıcılarının kültürleri ilgili teori. Ya da çok tanınan ismiyle ‘ilkel komünizm’ ben bu kavramın sorunlu olduğu düşüncesindeyim bu yüzden doğal komünizm kavramını kullanacağım.

[3] Melanezya, Pasifik Okyanusu’nun güneybatısındaki Okyanusya’nın bir alt bölgesidir. Batıda Yeni Gine adasından doğuda Tonga’ya kadar uzanır ve Arafura Denizi’ni içerir. Bölge, Fiji, Vanuatu, Solomon Adaları ve Papua Yeni Gine’den oluşan dört bağımsız ülkeyi içerir. (Vikipedia)

 

About Hasan Şükrü Dal

Check Also

ÇAĞ DEVRİMCİDİR!

        Bu yeni bir Rönesans demektir. Son otuz yılımızı atıl kılan, insanlığı …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

PHP Code Snippets Powered By : XYZScripts.com